informeel leiderschap

8 kenmerken van Informeel leiderschap: meer invloed vanuit jezelf

Verbindend en doeltreffend je invloed vergroten zonder macht

In elk team heb je informele leiders. Professionals die veel invloed hebben in het team zonder dat ze een formele status hebben. Informeel leiderschap vertonen zij niet alleen dankzij hun vakinhoudelijke deskundigheid. Vooral de manier waarop deze professionals zich naar hun collega’s opstellen, speelt hierin een belangrijke rol. Ze stralen persoonlijk overwicht uit, bezitten overtuigingskracht en zijn gedreven.

De behoefte aan informele leiders groeit

Informeel leiderschap wordt steeds belangrijker in organisaties. Organisaties worden platter en er wordt steeds meer gewerkt in projectteams, zelfsturende teams of zelforganiserende teams. Er wordt daarom meer en meer een beroep gedaan op je vaardigheden om vanuit je persoonlijk gezag mensen te motiveren en te overtuigen om samen aan hetzelfde doel te werken.

Informeel leiderschap is te leren

Je invloed vergroten vanuit jezelf kun je leren. Hiervoor hoef je niet in één keer volledig uit je comfortzone te stappen en je totaal anders te gedragen. Door vooral te ontdekken waar je al goed in bent en wat je al wilt leren, ontwikkel je de beste versie van jezelf.

Wil je ook je vaardigheden vergroten om op een verbindende en doeltreffende manier je invloed te vergroten zonder formele macht? Ik geef je 8 kenmerken van een informele leider.

8 kenmerken van informeel leiderschap

Wil je ook je vaardigheden vergroten om op een verbindende en doeltreffende manier je invloed te vergroten zonder formele macht? Ik geef je 8 kenmerken van een informele leider.

1. Doelgerichtheid

Wil je dat alle neuzen dezelfde kant op staan? Zorg voor een helder en duidelijk doel, waarop professionals zich kunnen concentreren. Dat voorkomt vaagheid, miscommunicatie en onderlinge irritatie, wat tot onderling gedoe kan leiden. Bovendien kun je als informeel leider, dankzij een duidelijk omschreven doel, gemakkelijker een voorstel doen over prioriteiten, planning en taakverdeling.

Dankzij een duidelijk doel laat je zien dat je weet waar je het over hebt en wat je visie is. En dat vergroot je invloed.

2. Betrouwbaarheid

Mensen die zich niet aan afspraken houden. Collega’s die roddelen, halve waarheden vertellen of anderen afbranden in bijeenkomsten, worden niet als betrouwbaar gezien.

Betrouwbaar gedrag bij informeel leiderschap

Wil je meer informeel leiderschap laten zien in je gedrag? Wees betrouwbaar! Dat wil zeggen dat je geloofwaardig, oprecht en solide overkomt. Dat laat je bijvoorbeeld zien door:

  • Je aan afspraken te houden.
  • Ervoor te zorgen dat mensen zich veilig bij je voelen door respectvol met ze om te gaan.
  • Maak je een fout, wees daarin oprecht, maak je excuses en herstel je fout.
  • Wees open in je communicatie. Dat wil zeggen dat je helder je mening verwoordt, duidelijk bent in wat jij wilt bereiken en je open staat voor andermans mening en belangen. Laat zien dat je er samen uit wilt komen.

Hiermee ontwikkel je meer draagvlak bij je collega’s en kom je stevig over.

3. Verantwoordelijk voelen voor het eindresultaat

Informele leiders laten vaak een hoog verantwoordelijkheidsgevoel zien in hun werk. Ze vinden het eindresultaat belangrijk en zijn gedreven om dit te halen.

Soms is het nodig om lef te tonen om collega’s te durven aanspreken als iets niet goed gaat of als ze iets niet doen. En ook zal je weerstand ervaren bij anderen als je een mening hebt die niet door iedereen gedragen wordt. Ook hierin nemen informele leiders hun verantwoordelijkheid, ondanks dat ze het misschien spannend vinden.

Informeel leiderschap is dan ook weten waar jouw verantwoordelijkheid ligt en waar die ophoudt, zodat je vooral je energie richt op jouw prioriteiten in plaats van op frustratie over het gedrag van anderen. Geen werk van anderen overnemen, omdat “het anders toch niet gebeurt” maar er proberen samen uit te komen.

4. Deskundig

Het persoonlijke overwicht van informele leiders wordt sterker als ze laten zien dat ze deskundig zijn in hun vak. De kennis en ervaring die je laat zien, zorgt ervoor dat mensen op je gaan vertrouwen.

Dat wil niet zeggen dat je overal alles van moet weten, maar je weet wel veel en je bewaart het overzicht. En als je iets niet weet, dan weet je de juiste vragen aan de juiste personen te stellen.

5. Verbindend en doeltreffend communiceren en samenwerken

Wil je mensen motiveren en overtuigen, dan is een positieve houding naar je gesprekspartners toe essentieel. Door op een verbindende en doeltreffende manier te communiceren en samen te werken, hebben je collega’s het gevoel dat ze meegenomen worden in jouw verhaal. En tegelijkertijd dat ze zelf ook de ruimte krijgen voor hun inbreng.

Dat maakt dat mensen meer openstaan voor jouw visie en dat samen met jou willen verwezenlijken. Informeel leiderschap gaat ook over mensen enthousiast maken om gezamenlijk naar het resultaat toe te werken.

6. Organisatiesensitiviteit

Informeel leiderschap wil ook zeggen dat je begrijpt wat er zich in de organisatie afspeelt en bij wie en tussen welke collega’s. Als informele leider begrijp je de formele lijnen in de organisatie net zo goed als de onderlinge verhoudingen tussen je collega’s en tussen de diverse teams. Ben je organisatiesensitief, dan ben je flexibel door je gedrag af te stemmen op personen en situaties. Hierdoor vergroot je je invloed (blijf wel oprecht!) en kun je meer van toegevoegde waarde zijn in de organisatie.

7. Hulpvaardig zijn en je laten helpen

Informele leiders zijn hulpvaardig en delen graag hun deskundigheid en professionaliteit met anderen.

Collega’s met minder ervaring of die ergens vast mee lopen, vinden het fijn als ze bij iemand terecht kunnen die hen zowel persoonlijk als functioneel verder kunnen helpen. Hiermee vergroot je je invloed, omdat je laat zien dat je toegankelijk bent en je mensen laat profiteren van je expertise.

Daarnaast is het belangrijk om zelf af en toe om hulp te vragen in plaats van uit te stralen dat je altijd maar alles onder controle hebt. Mensen die zich kwetsbaar opstellen en laten zien dat ze niet alles alleen kunnen doen, worden aardiger en menselijker gevonden. Andere mensen vinden het ook fijn om jou te helpen.

8. Informeel leiderschap: Goed voor jezelf zorgen

Wat ik vaak zie in de praktijk, is dat professionals die gedreven zijn en een hoog verantwoordelijkheidsgevoel hebben, moeite hebben om te relativeren. Ze voelen zich gefrustreerd omdat ze tegen problemen aanlopen in hun werk. Met als gevolg dat deze informele leiders gespannen overkomen en zich laten leiden door hun negatieve emoties. Dit gaat ten koste van hun invloed.

Juist professionals die rust en overzicht kunnen bewaren, kunnen relativeren en in oplossingen kunnen denken, worden gezien als informele leiders. Leer daarom te relativeren en meer regie te krijgen op je emoties.

Informeel leiderschap: rust en overzicht bewaren en goed voor jezelf zorgen

Bovendien werken informele leiders vaak hard en veel en vergeten ze goed voor zichzelf te zorgen. Ze werken door tijdens de lunch, vergeten te drinken of te eten, schieten van het ene naar het andere overleg (want ze worden overal voor gevraagd) en zijn aan het einde van de dag moe en futloos.

Bij informeel leiderschap hoort ook dat je positief blijft en dat je beseft dat je een informele voorbeeldfunctie hebt. Niet alleen naar anderen toe, ook voor jezelf is het onontbeerlijk dat je je rust en overzicht bewaart. Neem pauze, eet en drink op tijd, wees kritisch op welke vergaderingen je bij wilt wonen en gun jezelf de tijd om vergaderingen goed voor te bereiden.

Door goed voor jezelf te zorgen, hou je energie over en bewaar je je rust en kalmte. Je geeft jezelf de tijd om goed na te denken over bepaalde problemen en situaties in je werk. Ook hiermee vergroot je je invloed op een constructieve manier.

Bonuskenmerk; Zelfkennis, zelfsturing en kwetsbaar opstellen

Informele leiders kennen zichzelf goed en hebben voldoende zelfvertrouwen. Ze weten wat hun kwaliteiten zijn en durven deze in te zetten. Ook beseffen ze dat ze niet meer dan menselijk zijn en dat er vaardigheden zijn waarin ze nog niet zo goed zijn.

Ze zijn niet bang zich hierin kwetsbaar op te stellen door hulp te vragen of te delegeren. Bovendien laten ze zien dat ze ook wel eens ergens mee worstelen en tegelijkertijd hoe ze hiermee omgaan om de ongewenste situatie te verbeteren.

Herkenbaar?

In welke kenmerken van informeel leiderschap herken je je zelf? En welke wil je ontwikkelen?

Wil jij ook je informeel leiderschap (verder) ontwikkelen of dat van een team? Denk eens aan persoonlijke en professionele coaching of een Persoonlijk Leiderschapsprogramma. Je bent van harte welkom om contact met me op te nemen.


Was deze column interessant voor je?

Meld je dan ook aan en ontvang regelmatig gratis praktische tips en inspiratie over persoonlijke ontwikkeling en professionele groei naar meer plezier, zelfvertrouwen en succes in het werk.


Al meer dan 4.500 lezers gingen je voor!

Je ontvangt geen 'spam'. Je kunt je op ieder moment afmelden en je e-mailadres wordt niet aan derden gegeven.

Geplaatst in Carrière, Columns, Communiceren met collega's, Doelen halen en prioriteiten stellen, Effectief communiceren, Leidinggeven en leiderschap, Overtuigen en invloed vergroten, Persoonlijke ontwikkeling, Professionele vaardigheden, Samenwerken, Succes-in-je-werk, Zelfvertrouwen vergroten en getagd met , , , , , , , .